Sinh ra và lớn lên trong một gia đình nghèo khó ở huyện Cần Giuộc, Long An, cô Nguyễn Thị Thiền (sinh năm 1944), hiện sống ở P.Phú Thuận, Quận 7, TP.HCM vẫn miệt mài đem cái chữ truyền đạt lại cho những học trò có hoàn cảnh khó khăn.

Cả hai vợ chồng đều là giáo viên nhưng phải nghỉ giữa chừng. Năm 1991, cô Thiền nghỉ việc do cơ quan giảm biên chế. Chồng cô làm giảng viên trường dự bị đại học TP.HCM cũng nghỉ việc từ đó.

Rời bục giảng nhà trường, cô về nhận dạy kèm miễn phí cho các cháu trong xóm. Một căn phòng nhỏ bé, chật chội, với chiếc bảng đen cũ kỹ, mấy chiếc ghế nhỏ đã cùng cô dìu dắt biết bao thế hệ học trò...

Ngày nào cũng như thế, hết lớp học sinh này vào, lại có tốp học sinh khác đến căn nhà nhỏ này. Tiếng ê à dạy đánh vần cho lũ trẻ thơ ngây, từng công thức toán được bổ sung cho học trò.

Hơn 20 năm dạy miễn phí cho học sinh nghèo, đem những kiến thức đã học truyền dạy cho con cháu, với cô thầy chỉ muốn góp một phần nho nhỏ cho xã hội, "Mình làm việc thấy vui, giúp ích cho đời, còn sức khỏe thì con giúp cho đời" - cô tâm sự.

Giỏi toàn diện

2 huy chương vàng kỳ thi IOE vào năm lớp 9 và 11; giải Nhì và Khuyến khích tài năng nói Tiếng Anh cấp Quốc gia; thủ khoa tiếng Anh tỉnh lớp 10; giải Nhất hội thi "Sáng tạo Khoa học kỹ thuật" (KHKT) tỉnh... đó chỉ là một số ít trong bảng thành tích ấn tượng của nữ sinh Nguyễn Đặng Hải An (lớp 11 chuyên Anh, trường THPT Chuyên Hà Tĩnh).

Mới đây, sau khi vượt qua 2 vòng thi, Hải An đã giành được suất học bổng trị giá 1,6 tỷ đồng trong 2 năm tại trường Quốc tế Châu Á ISAK (thành phố Kuruizawa, Nhật Bản). Tháng 8 này, Hải An sẽ chính thức lên đường sang du học tại xứ sở hoa anh đào.

Học bổng của trường Quốc tế Châu Á ISAK nhằm "tìm kiếm những học sinh có thành tích học tập xuất sắc và có mơ ước thay đổi điều gì đó trong xã hội". Để nhận học bổng vào học tại trường, thí sinh trải qua hai vòng thi là làm bài luận theo chủ để và vòng phỏng vấn trực tiếp qua mạng.

Năm nay, chủ đề của trường ISAK đưa ra cho các thí sinh là “Hãy viết về một lần bạn cố gắng làm thay đổi xã hội. Dù thất bại hay thành công thì bạn đã rút ra được bài học gì từ điều này”.

Câu chuyện Hải An chia sẻ với hội đồng của nhà trường chính là từ cuộc thi sáng tạo KHKT của mình. Trong quá trình tìm hiểu từ chính các em học tiểu học gần nhà, An thấy hiện nay việc giảng dạy tin học cho lứa tuổi này gặp nhiều khó khăn. Do bản thân các em chưa hiểu và khó ghi nhớ. An và một bạn trong trường đã tự làm một phần mềm game với nhiều hình ảnh thú vị tương tự IOE để các em dễ học hơn. Chính phần mềm hữu ích này đã giúp cô bạn đoạt giải Nhất trong cuộc thi sáng tạo KHKT tỉnh năm lớp 11.

Ấn tượng với bài luận thú vị của Hải An, hội đồng nhà trường ISAK đã quyết định dành một suất học bổng toàn phần trị giá 1,6 tỷ cho em trong gần 3.000 đơn đăng ký. Được biết, Hải An là thí sinh lớp 11 duy nhất của Việt Nam được nhận học bổng này trong năm nay.

Không chỉ có thành tích học tập tốt tại các môn học mà Hải An còn có năng khiếu về vẽ, hát và chơi nhạc, nấu ăn.

Là cây văn nghệ của lớp, nên hầu như hoạt động ngoại khóa nào An cũng tham gia nhiệt tình. Em còn tự học đàn trên mạng để làm cho tiết mục của mình thêm đặc sắc. Ngoài ra, An có niềm đam mê rất lớn về mỹ thuật. Trên góc học tập đều kín những bức tranh vẽ của An. Không qua một khóa học, nhưng từ bố cục đến phối màu được An sử dụng khá bắt mắt. Đó cũng là ngành học mà An dự định sẽ theo đuổi sau này.

Chia sẻ về cô học trò của mình, cô Nguyễn Thị Thương Huyền - giáo viên tiếng Anh tự hào: Trong học tập, An học theo lối tư duy, thích sáng tạo, không đi theo lối mòn cũ. Từ các môn tự nhiên đến xã hội An đều khiến thầy cô bất ngờ trong cách làm bài."

Kết thúc học kỳ lớp 11 vừa qua, điểm tổng kết của Hải An là 9,1. Trong đó: tiếng Anh được 9,9 điểm; Toán 8, 5 điểm; Lý 9,7 điểm; Hóa 9,4 điểm và Văn 9,2 điểm...

“Hãy xem tiếng Anh như một thứ ngôn ngữ bình thường”.

Được biết, từ nhỏ Hải An được gia đình định hướng theo học khối A. Tuy nhiên, không biết tự khi nào, cứ có thời gian rãnh rỗi An lại mở nhạc tiếng Anh, xem phim Anh, Mỹ và nhất là các thể loại hoạt hình, đọc báo mạng... bằng tiếng Anh . Rồi “cái ngôn ngữ nó cứ trôi vô đầu em, kiểu tự nhiên như con nít học tiếng mẹ đẻ”, Hải An hồn nhiên.

Đến lớp 8, ước mơ đi đến những miền đất mới khiến Hải An thêm có động lực. An cho biết: "Em rất thích đi đây đó khám phá, giao lưu văn hóa. Mà tiếng Anh chính là ngôn ngữ phổ biến, muốn tìm hiểu văn hóa, con người họ cũng như giới thiệu văn hóa của mình ra thế giới thì tiếng Anh chính là phương tiện giúp em làm điều đó”.

Chia sẻ về kinh nghiệm học tiếng Anh, Hải An cho rằng: "Đừng xem tiếng Anh như một môn học, mà nên xem như một ngôn ngữ bình thường. Đã là ngôn ngữ thì phải sử dụng nhiều, không nhất thiết phải ngồi vào bàn học, mà chơi game, xem phim, đọc truyện... đều được. Như thế mới có thể quen được với tiếng Anh, dần dần rồi suy nghĩ cũng bằng tiếng Anh. Từ lâu em còn có thể đọc hiểu tài liệu tiếng Anh mà không cần dịch sang tiếng Việt. Đó là cách học tiếng Anh tự nhiên nhất, thích hợp để luyện nghe, nói, phát âm".

Theo Hải An đây là một điều rất quan trọng vì nghe nói là cách dùng ngôn ngữ phổ biến nhất. Nếu muốn tập trung hơn về mảng học thuật (academic) như làm bài viết, bài luận, đọc các tài liệu nâng cao, nhiều từ vựng... thì phải học theo một cách khác.

“Em thường ghi toàn bộ từ mới vào một quyển sổ để có thể lấy ra ôn lại. Ngữ pháp cũng cần phải nắm chắc, cái này người Việt mình khá ổn. Ngoài ra cũng cần xác định mình học tiếng Anh nhằm mục đích gì, để thi lấy chứng chỉ, đi du học, thi tốt nghiệp, hay chỉ để giao tiếp thành thạo khi đi nước ngoài, vì mỗi mục đích có một cách học riêng”, An chia sẻ.

Hiện nay, Hải An đang chuẩn bị tư trang để chuẩn bị bước vào cánh cổng trường học hoàn toàn mới tại xứ sở hoa anh đào. Để tránh bỡ ngỡ, thông qua kênh giao lưu của ngôi trường trên mạng, Hải An đã nhanh chóng kết bạn với nhiều bạn bè trên thế giới đang theo học tại đây.

Nói về tương lai xa của mình, Hải An mong muốn trở thành nhà thiết kế game. “Em từng làm game trong cuộc thi sáng tạo KHKT nên em cũng muốn tiếp tục con đường đó. Tuy nhiên em muốn thiên về phần hình ảnh chứ không muốn can thiệp sâu vào phần lập trình.”

Nhưng ước mơ lớn nhất của Hải An là trở thành một người thiết kế hình ảnh cho phim hoạt hình của Hollywood. Pixarl và Dream works là hai hàng phim hoạt hình yêu thích của An. “Nhiều khi em cứ tưởng tượng tên mình sẽ xuất hiện trong phần Credit cuối cùng khi kết thúc phim”, Hải An hào hứng.